Νίκος Λυγερός: To νοητικό επίπεδο των παιδιών

Το παράδοξο που βιώνει η κοινωνία είναι ότι θεωρεί τον εαυτό της έξυπνο και ταυτόχρονα ότι το νοητικό επίπεδο των παιδιών είναι χαμηλό. Βέβαια, δεν επενδύει περισσότερο στην παιδεία και βασίζεται τυπικά σε μία εκπαίδευση που αδιαφορεί για τα ταλέντα και λειτουργεί αποκλειστικά σε ένα μαζικό πλαίσιο, όπου το άτομο δεν είναι παρά ένας αριθμός. Με άλλα λόγια, δεν δίνει καμία ευκαιρία έκφρασης ούτε της νοημοσύνης, ούτε της δημιουργικότητας, διότι στην ουσία θεωρεί ότι δεν υπάρχουν σε αυτό το επίπεδο.

Το παράλογο της υπόθεσης είναι ότι η ίδια βλέπει τα αποτελέσματα μιας άλλης προσέγγισης, όπως είναι και η αναζήτηση ενός παράγοντα χ, αλλά δεν το εφαρμόζει ως στρατηγική μάθησης και περιμένει την αποκάλυψη. Τα παιδιά δεν έχουν σίγουρα το ίδιο επίπεδο, αλλά είναι επίσης σίγουρο ότι όλα μπορούν να το αναπτύξουν σε ένα βαθμό και η τάξη μεγέθους αυτού μπορεί να είναι σημαντική, αρκεί να υπάρχει η κατάλληλη μεθοδολογία, η οποία θα είναι αποτελεσματική μόνο και μόνο αν αντιλαμβάνεται τις διαφορές, διότι μόνο έτσι θα κάνει τη διαφορά.

Στις επιστήμες αλλά και στις τέχνες γνωρίζουμε την ποικιλία και την πολυπλοκότητα της ανθρώπινης σκέψης κι όμως αυτές οι γνώσεις φαίνεται να μην επηρεάζουν καθόλου την εκπαίδευση που παραμένει προσκολλημένη σε μία πατροπαράδοτη προσέγγιση των παιδιών, με αποτέλεσμα τα παιδιά να είναι πολλά και οι καθηγητές λίγοι. Ένας αντικειμενικός τρόπος να το συνειδητοποιήσουμε είναι η απλή εξέταση που αναδεικνύει το γεγονός ότι δεν υπάρχει όραμα. Η κοινωνία δεν βλέπει τα παιδιά ως τους επόμενους ανθρώπους, συνεχίζει να τα εξετάζει ως αντικείμενο εργασίας κι όταν μιλά για μαθητοκεντρική προσέγγιση δεν κάνει τίποτα άλλο από να τα ερμηνεύει με την νοοτροπία του μάρκετινγκ και μάλιστα σε χαμηλό επίπεδο δημιουργικότητας στην καλύτερη περίπτωση μία πελατειακή σχέση, η οποία δεν αποτελεί καν επένδυση. Με άλλα λόγια, η κοινωνία δεν έχει καν τα αποτελέσματα μιας επιχείρησης. Αυτό το γεγονός εξηγεί την πληθώρα των φροντιστηρίων που στην ουσία αντέχουν όλο το βάρος της εκπαίδευσης σε πρακτικό επίπεδο. Το πρόβλημα είναι ότι τα τελευταία δεν είναι ούτε ιδρύματα, ούτε ινστιτούτα, λειτουργούν όπως μπορούν με τον τρόπο που ξέρουν. Δεν είναι μια παραπαιδεία, απλώς μία παράλληλη που υποστηρίζει δίχως να αγγίξει την παιδεία. Τα αποτελέσματα του όλου πλαισίου είναι γνωστά σε όλους και δεν μας αφορούν. Σημασία έχει για μας το νοητικό επίπεδο των παιδιών και κατά πόσο μπορεί να αυξηθεί ουσιαστικά.

Η ομάδα είναι πιο ισχυρή από το σύνολο των μονάδων και πρέπει να είναι το θεμελιακό στοιχείο της προσέγγισής μας. Το μέγεθός της είναι καθορισμένο από τα τεστ ζωής – θανάτου της NASA και γνωρίζουμε ήδη βιωματικά το βέλτιστο, απλώς δίχως ανθεκτικότητα η ομάδα έχει δυσκολίες ν’ αναπτυχθεί και διασπάται φυσιολογικά σε μονάδες. Ο ρόλος του δασκάλου είναι η ενεργοποίηση της ανοιχτής δομής που θα αντέξει την ανέλιξη προς όφελος όλων των παιδιών. Όλα τα άλλα είναι λεπτομέρειες.

http://www.lygeros.org/lygeros/8012-gr.html

Αναρτήθηκε στις ΚΟΙΝΩΝΙΑ. Ετικέτες: , . 2 Comments »

2 Σχόλια to “Νίκος Λυγερός: To νοητικό επίπεδο των παιδιών”

  1. ΕΛΕΝΗ Says:

    Τι θα μπορούσαμε να κάνουμε όσοι πιστεύουμε σε όλα αυτά και καθώς τα εφαρμόζουμε επιβεβαιώνεται η θεωρία.
    Το αποτέλεσμα:
    – Τα παιδιά είναι ευτυχισμένα γιατί νιώθουν ότι τους αναγνωρίζεται η νοημοσύνη τους και ότι οι ενήλικες σέβονται την προσωπικότητά τους.
    – Οι Δάσκαλοι είμαστε ευτυχισμένοι γιατί βλέπουμε να «πιάνει» ο σπόρος μας και να μας πλησιάζουν περισσότερο τα παιδιά με αγάπη και εμπιστοσύνη.
    Το εμπόδιο:
    -Συνάδελφοι ή και Διευθυντές που ενώ γνωρίζουν τη θεωρία, σου βάζουν τα μύρια εμπόδια ή βάσει κομματικών κριτηρίων ή βάσει προσωπικών αδυναμιών γι΄ αυτή την υπέρβαση που περιγράφετε.

  2. Φράπις Says:

    Αρχικά ας ξεκαθαρίσουμε το θέμα με έναν μύθο: Το μέσο νοητικό επίπεδο σε όλες τις χώρες είναι εξαιρετικά χαμηλό, παρά τους παραπλανητικούς δείκτες που χρησιμοποιούν διάφορες από αυτές (για παράδειγμα την αναλογία παιδιών/υπολογιστών, που ελάχιστα συνδράμει, αν συνδράμει στην αύξηση του νοητικού επιπέδου).

    Η νοημοσύνη δεν είναι μόνο αποτέλεσμα σχολικής γνώσης, ή μαθησιακής καλλιέργειας. Είναι αποτέλεσμα πάρα πολλών παραγόντων, και τον μεγαλύτερο συντελεστή εξ αυτών τον έχει η οικογένεια του παιδιού, η οποία διδάσκει στο παιδί τα θεμελιώδη πράγματα. Απόδειξη αυτού του ισχυρισμού αποτελεί το γεγονός, ότι πίσω από τους έξυπνους και ικανούς μαθητές κρύβεται πάντοτε ένας γονέας που ασχολήθηκε επισταμένα με την εκπαίδευση των παιδιών του, από τα πρώτα χρόνια της ζωής τους.Για παράδειγμα, κάποιος που φρόντισε να μάθει στο παιδί του γραφή και αρίθμηση από προσχολική ηλικία έχει δώσει στο παιδί του μια τεράστια ώθηση προς τα μπρος. Σε ορισμένες μάλιστα περιπτώσεις οι γονείς κατάφεραν να μάθουν στα παιδιά τους πρόσθεση και αφαίρεση, καθώς και ανάγνωση (σε ένα πρώιμο στάδιο). Και φυσικά το θέμα δεν σταματάει εκεί. Ξεκινάει εκεί. Έχουμε ποικίλους παράγοντες που παίζουν καταλυτικό ρόλο στην πορεία, όπως για παράδειγμα τις συζητήσεις μέσα στο σπίτι (κυρίως την θεματολογία τους και τον τρόπο διεξαγωγής τους), την υιοθέτηση καλών συνηθειών (όπως για παράδειγμα το άνοιγμα μιας εγκυκλοπαίδειας όταν υπάρχει διαφωνία σε κάτι αντικειμενικά ελέγξιμο), την εφαρμογή των γνώσεων σε καθημερινό επίπεδο, και άλλα. Εδώ θα πρέπει να ξεκαθαρίσουμε ότι όλα τα παραπάνω αφορούν σε περιπτώσεις γονέων που κάνουν αυτό που κάνουν για το παιδί τους και όχι για προσωπική ματαιοδοξία.

    Υπάρχει όμως και κάτι που περνάει τα όρια της απλής νοημοσύνης και αυτό αφορά στο νόημά της. Μέσα σε έναν κόσμο τρομακτικά ανταγωνιστικό και βίαιο όπως ο δικός μας, ένας πανέξυπνος άνθρωπος, από μόνος του, είναι ένας δυστυχισμένος άνθρωπος που αν και ανεβαίνει στην ιεραρχία, δεν ικανοποιεί τίποτε άλλο από τον ατομισμό του (αφήνοντας την ψυχική του διάσταση σε εξαιρετικά χαμηλό επίπεδο). Γι’ αυτό και βλέπουμε πολλά ιδιοφυή άτομα να καταντούν δυστυχισμένα ερείπια. Η ελληνορθόδοξη παιδεία σε αυτό το θέμα έχει την απάντηση, αφού νοηματοδοτεί τις αρετές αυτές ως τάλαντα με σκοπό την προσφορά, και όχι μόνο την αποκομιδή. Παράλληλα οριοθετεί την ισχύ της νόησης και δεν την υπερτιμά, δεν της προσδίδει τον χαρακτηρισμό του μοναδικού παράγοντα ευτυχίας, όπως πιστεύεται σήμερα στον δυτικό κόσμο, ούτε ισχυρίζεται ότι αρκεί για την αποδοχή ενός προσώπου και ούτε πως οδηγεί στην πληρότητα της προσωπικότητας. Αυτή η μη-υπερεκτίμιση της νοημοσύνης δεν αποτελεί υποτίμισή της, είναι σωστή και δίκαιη.
    Από αυτήν την αναζήτηση νοήματος στις δραστηριότητές μας, τελικά βγαίνει κερδισμένη και η ίδια η νοημοσύνη αλλά και ο άνθρωπος που την καλλιεργεί, αφού δεν επιτρέπει την προσκόλληση σε εμμονές και του υπενθυμίζει αλήθειες που -μέσω των ικανοτήτων του- καταφέρνει να κρύβει και από τον ίδιο του τον εαυτό.


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: